- Phù Sinh

04/06/201312:00 SA(Xem: 3513)
- Phù Sinh



Phù Sinh 

 

Nguyễn thị Mắt Nâu

(Phỏng theo một tâm sự rất ngắn)


Dần cảm thấy mệt sau khi gánh đầy một dãy lu nuớc sau nhà. Tuy thế Dần vẫn phải vào bếp nấu ăn, giặt giũ quần áo cho bầy em.

 

 Hôm nào không phụ ba làm rẫy, Dần loanh quanh thu hoạch trái cây mang ra chợ bán. Nói là thu hoạch cho sang, chứ thật ra có hôm thì lèo tèo vài rổ mận, dăm trái mãng cầu, có hôm thì muơi trái ổi, và mấy trái xoài chưa chín tới .

 

 Và công việc thuờng xuyên của Dần là đi gánh muớn hoặc đi lùa vịt muớn, để phụ ba kiếm thêm tiền chợ. Mẹ Dần đã mất khi sanh thằng út.

 

 Ngần ấy công việc, với Dần đã trở thành quen. Dần còn quen thuộc với cả những bữa ăn nghèo nàn thiếu thốn của gia đình. Cảnh nghèo là thế đó. Lao động cật lực mà chẳng đủ ăn.

 

Đôi khi Dần cũng buồn, nhưng cái đầu đơn giản của Dần chẳng thấy buồn lâu, nó chỉ thoảng qua như làn gió sớm, vì từ lúc sinh ra rồi lớn lên là đã thế, Dần không có gì để so sánh hay nghĩ ngợi. Dần chỉ biết sống, sống trôi theo bản năng thuần thục của một nguời con gái nhà nghèo ít học.

 

 Hôm nay thì khác, Dần rất buồn, buồn kỳ lạ.


Bầu trời như đang xanh lại hóa thành đen, và lẫn lộn trong không gian, một khối u tình trĩu nặng. 

 Dần đâu có hiểu, khối u uẩn hôm nay, là khởi đầu cho một định mệnh, cho một khúc rẽ cuộc đời.


Ngồi xuống bậc cửa, Dần chẳng biết phải làm gì. Và thời gian thì vẫn lặng trôi, nó cho Dần cảm giác bâng khuâng, trống vắng, thê luơng và mất mát. Dần biết mình sẽ mất, sẽ mất. Mà mất cái gì thì Dần không hiểu đuợc.

 

Câu chuyện chiều qua, đã ám ảnh Dần.

 Ba, với một chút hơi men đã gọi Dần ra và bảo:

- Dần nè, ba sắp gả con.

Dần ngơ ngác hỏi:

- Gả gì hả ba?

Giọng của ba lúc ấy khô và cứng:

- Gả chồng chứ gả gì.

Dần lắc đầu không hiểu, miệng lùng bùng:

- Tại sao lại gả chồng?

Ba gục gặc, cố gắng nói nhẹ nhàng:

- Con gái lớn, có nguời ưng thì ba gả.


Dần lặng nguời đi và nghĩ ngay đến Tài - Nguời con trai đầu xóm. Nguời vừa mang đến cho Dần cảm giác ngọt ngào cách đây sáu tháng. Cái tình đầu mới chớm.

 

Tài, hiền hậu thật thà, tuy chưa nói bằng lời, nhưng qua hành xử và ánh mắt, Dần hiểu, Tài đang từng buớc tiến dần đến cuộc trăm năm với nguời con gái mà Tài cho là chịu thuơng chịu khó và hiền luơng nhất xóm - Là Dần.

 

Sáu tháng, một trăm tám muơi ngày cho một mối tình chớm nở, cuả một đôi trai gái hiền luơng, với Dần, nó là quãng thời gian đang độ ngọt ngào ấm áp … Thế là Dần khóc.

 

 Để mặc Dần khóc, một lúc sau, ba chậm chậm từ từ, nhưng có phần quyết liệt:

- Tại sao phải khóc? Mà khóc cũng vậy thôi - Ba gằn giọng - Nhà mình nghèo, mọi nhà khác trong làng cũng vậy vậy, chẳng ai khá hơn ai. Nay gặp đuợc nhà quan, quyền uy chức sắc, để mắt đến mình, tại sao không ưng thuận để đuợc đổi đời, thoát cơ cực nghèo hèn đói rách đi chứ!? …Ý ba đã quyết. Nguời ta sẽ mang qua một ít quà, hẹn ngày sang đón sớm… và ba đã nhận lời. 

 

Dần lặng người đi. Lòng thầm nhủ phải tranh đấu cho chuyện đời minh... Nhưng chỉ chừng một khắc trôi qua, Dần hiểu, mình sẽ chẳng làm gì đuợc - Với con nguời như Dần, với cá tính của ba, mọi sự sẽ cuốn theo dòng nuớc lũ. Dòng nuớc lũ là ba. Dòng nước lũ chính là dòng định mệnh.

 

 Nửa tháng sau.


 Người hướng dẫn đem theo vài người nữa đến nhà: Một gỉỏ trái cây tươi, một mâm xôi, hai bộ quần áo mới, một đôi hoa và hai trăm đồng bạc –

 Dần giã từ ba và bầy em để theo chân đám ngừơi xa lạ về tư dinh quan lớn Phan Hoàng Bái. 


 Dần nhớ mãi buớc chân mình nhạt nhẽo, đi theo nguời huơng chỉ trong làng.

 Chẳng quay đầu ngó lại, Dần như kẻ đánh mất linh hồn ngay nơi đầu ngõ.

 Hôm ấy màu trời xám, vẩn một chút mây hồng, cái màu mây hồng chói chan ma quái dị hình. Dần thoáng rùng mình mà chẳng hiểu vì đâu.

 Tới nơi, nguời ta đón Dần hờ hững, gần như không đón.

 Một căn buồng nhạt nhẽo. Một khung cảnh mơ hồ. Mà sau này Dần mới hiểu, nó chính là cái mồ chôn sống đời nguời con gái nghèo hèn tội nghiệp.

 Ông Bái đầy đủ quyền uy ở công đuờng, nhưng không đủ uy quyền để chế ngự đuợc những thủ đoạn hờn ghen nơi nguời vợ lớn.

 Ông tai mắt trong làng, nhưng mắt nhắm, tai ngơ, tảng lờ mọi việc trong nhà, để mặc Dần loay hoay tự sinh tự diệt, nhẫn nhục, quần quật làm trâu trong mái nhà ông đã cho nguời đón Dần về.

 Lâu lâu ông tìm đến Dần, như nguời an nhàn cuỡi ngựa xem hoa.

 Dần âm thầm chịu đựng những trận đòn ghen, những lời trì chiết. Mang tiếng là vợ lẽ, nhưng chẳng khác gì con ở. Con trước của chồng chẳng gọi Dần bằng “dì”, luôn xách mé gọi “chị này, chị nọ, chị kia” .

 Những lúc đêm về, Dần tủi thân và khóc…

 Rồi nguợc dòng nghĩ lại những tháng ngày vất vả khi còn ở nhà ba. Dần nghĩ đến câu nói nửa mệnh lệnh, nửa tâm sự của cha mình hôm thông báo đã nhận lời ông Bái: ”Nhà mình nghèo, chẳng bao giờ no đủ, mọi nhà trong làng thì đại loại chẳng ai khá hơn ai. Nay có nguời giàu sang để ý là may lắm. Ưng chỗ giàu, đổi đời cho đỡ khổ…”

 Vâng, cái mộng đổi đời đắng cay là thế, là cũng ngày chỉ mấy lưng cơm, cộng thêm ray rứt, dày xéo tâm tư và những đòn thù, hằn trên da thịt.

 Dần chạnh lòng nhớ lại những bữa đói bữa no, để thấm thía và so sánh cái cơ cực của cảnh hàn vi cũ, với cái cơ cực nhục nhã của nguời đi làm lẽ cho nhà giầu có quyền có thế.

 Như bữa hôm qua, con Thanh, con của nguời vợ lớn, đã đỏng đảnh, ra giọng một chủ nhà:

- Chị Dần, lấy cho tôi thùng đồ ở trên đầu tủ.

 Và khi đang kiễng chân giúp nó vói lấy thùng đồ xuống, thì bất chợt, Dần nghe bụng dưới mình đau nhói, ngã phệt ngồi xuống đất - Con bé đang chân đạp thẳng vào bụng Dần – Ngồi quặn lê duới đất, Dần nghe mình tê tái.

 Chưa kịp hoàn hồn thì nghe nó thất thanh:

- Má vào coi. Con Dần vào phòng con ăn cắp.

 Dần nghe tiếng chân chạy tới. Chưa đứng vững thì ăn hai cái tát nổ đom đóm mắt.

 Lại thêm một đau thương. Ai xử cho Dần đây?

 

Chỉ tại cái kiếp nghèo cơ khổ. Chỉ tại cái kiếp nghèo khốn nạn bi thuơng!

 

Không. Phải nói cho rõ hơn, là tại cả cái tập đoàn xã hội loài nguời đê tiện, có quen thói “trọng nam khinh nữ”, do nhiễm ách thống trị của Tàu, và cố tình khư khư giữ lấy cái điều “tồi tệ” nhưng có lợi cho đàn ông, chẳng muốn đổi thay, leo lẻo nhân danh này nọ, của vang bóng một thời, để hợp pháp, để công khai xử dụng nguời đàn bà :

 1- Làm trò tiêu khiển cho giống nguời khác phái.

 2- Làm phuơng tiện lao động không công, phục dịch hầu hạ đại gia đình thay cho đầy tớ.

 3- Kiêm nhiệm làm công cụ sinh con đẻ cái, thỏa mãn dục vọng cho bọn no cơm, rửng mỡ, huởng thụ theo lối trưởng giả, bất nhân.

 Chuyên đánh động lòng tham muốn thấp hèn, chèn ép nguời sa cơ, lỡ làng, thất thế. Dần mang mang cái mối hận lòng, mơ tuởng hình ảnh bà tiên trong cổ tích và lịm đi trong nỗi chán chuờng không lối thoát.

 Chạy trốn ư? Thời đó là một điều không tuởng. Thoát ly ư? Chỉ là chuyện hoang đuờng. Thâm tâm Dần nức nở, vang vang điệu thơ buồn nhớ mẹ:

 

 Mẹ ơi những lúc con buồn

 Nhớ về dáng mẹ, lệ con tuôn

 Bởi vì con biết, dù xa cách

 Chỉ là có mẹ hiểu lòng con

 Con thèm có mẹ như đứa trẻ

 Mẹ hiểu được không - Nỗi lòng con

 Lòng nguời khó hiểu - con sợ lắm

 Chỉ có mẹ thôi – ấp ủ con

 

 Và cũng đêm hôm ấy, ông Bái tìm đến Dần trong giấc ngủ.

 Trăng bên ngoài rất sáng. Một chút gió mơn man trên nhánh cây tầm gửi sau vuờn.

 Cảm giác của Dần đêm ấy chơi vơi thảng thốt, pha chút ngậm ngùi.

 Và đến cuối mùa đông - thằng cu Việt ra đời. Thêm một cây đinh trong mắt bà vợ lớn.

 Và cũng không vì sanh được con trai, mà Dần đuợc gỉảm khinh, được người đàn ông chở che nâng đỡ. Nguợc lại, Dần càng hiện nguyên hình một nguời đầy tớ bần cùng khốn khổ.

 Hai bộ quần áo mới hôm theo ông huơng chỉ về đây, không có cơ hội mặc.

 Đôi bông tai đã đuợc bà vợ lớn giữ dùm.

 Giỏ trái cây tươi và phần xôi “lại quả”, đuợc đám con bà lớn giải quyết tận tình.

 Chỉ duy có số tiền hai trăm, coi như cheo cuới, và cũng là trị giá duy nhất của Dần, đuợc nhân đạo cho ba của Dần giữ lại trả nợ trần gian.

 Đời Dần báo hiếu cha chỉ là hai trăm đồng bạc.

 Ôm thằng cu Việt trong cánh tay gầy, Dần nức nở:

 

 Thân phận nghèo có thay đổi đuợc đâu

 Con ơi, gan ruột rầu rầu

 Mẹ đành nhẫn nhục, đề cầu nuôi con

 Mong con tốt đẹp, vuông tròn.

 Nhìn con, lòng dạ héo hon từng ngày

 Đời toàn những đắng cùng cay

 Những suơng cùng gió - mưa bay hạt mềm

 Bầu trời lấp lánh sao đêm

 Có con bên cạnh, cố quên nhục nhằn!

 

 Dòng thời gian vẫn chảy. Cánh thời gian vẫn bay. Hoa vẫn nở rồi tàn. Trăng vẫn tròn rồi khuyết. Thời tiết vẫn giao mùa.

 Thằng Việt thấp thoáng muời lăm tuổi.

 Cô Dần ngày xưa, tuổi trẻ cứ xa dần.

 Ông Bái đem về thêm nguời vợ thứ ba.

 

 Sau những ngày oan khiên dồn nén và cơ cực. Một cơn tai biến nhỏ, Dần liệt nhẹ nửa nguời. Buồn đau tê tái. Trong cơn bĩ cực dù rất may chỉ tàn phế nhẹ, Dần hận thù đời, oán trách trời cao.

 Sống trong tâm trạng ấy, thật là đau khổ.

 Dòng đời thì vẫn thế. Người đời thì vẫn dẫy dụa điên cuồng, ham muốn và nhỏ nhen, hiềm khích.

 Dần lạc loài trong kiếp phù sinh.

 Tâm trạng Dần bất ổn. Tâm hồn Dần mong manh. Tâm thần Dần bất định.

 Chỉ một sự kiện nhỏ cũng đủ làm Dần tuôn rơi nước mắt. Giọt nước mắt dường như mặn chát, mặn hơn lúc bình thường, nó rơi vào đầu lưỡi và xoáy mạnh vào vị giác tưởng đã khô đắng rã rời.

 Dần hoang mang chao đảo, dầy mâu thuẫn. Nửa muốn kêu cứu, nửa bất chấp, buông xuôi. Dần sợ đủ thứ rồi lại như chẳng còn biết sợ gì.

 Và ngày tháng trở nên hoang vu tàn nhẫn.

 Mây đã mất màu xanh. Buổi sáng là cô đơn. Buổi trưa là quạnh quẽ. Và bóng chiều tàn lảng vảng là cô thân quả tú, ám ảnh rợn người.

 

 Kiếp người đến thế thì thôi.

 Tan hoang lạnh buốt, một đời tiêu ma

 

 Dần đã sống như thế suốt một mùa đông.

 Thần kinh có lúc căng như sắp đứt, có lúc chùng nhão như tan vào hư không. Dần thèm một lời nói vỗ về, song lại lặng lẽ ngồi sa nuớc mắt và có ý nghĩ xa lánh mọi người.

 Thế mà nào đã được yên thân. Người vợ thứ ba của ông Bái vừa sanh con gái. Con Thanh, con bà vợ lớn cũng là con gái. Chỉ có Dần là sanh được con trai. May hay là rủi, Dần không biết nữa. Con trai, con gái thì có khác biệt gì? Dần chỉ biết họ liên kết nhau để đố kỵ Dần. Dần bỗng cười nhạt lên một tiếng và thấy coi thường mọi lẽ.

 Đời là quái quỷ gì? Tạm bợ thôi mà, có cái gì là của mình đâu! Sao cứ chấp thật cho lòng đau khổ!

 Thằng Việt chẳng phải của Dần. Ông Bái chỉ là thoáng chốc. Ba và các em cũng chỉ là một cái duyên trong một đoạn đời.

 Dần có cảm giác xa vắng bâng khuâng và chợt vơ vẩn nghĩ về nhân, về quả, về lẽ vô thuờng.

 Và dường như Dần bắt đầu loáng thoáng hiểu sự sắp xếp nhiệm mầu của lý lẽ trùng trùng duyên khởi, mà trong đó:

 - Ông Bái là cây cầu, là gạch nối - có nhiệm vụ gặp Dần, ưa thích Dần, để đón Dần đi vào thế giới có vay thì có trả, qua hoàn cảnh nghịch duyên.

 - Nguời cha nghèo khổ của Dần là một trợ thủ tiếp tay có hiệu quả cho cái trùng trùng duyên khởi đưa Dần vào tay ông Bái.

 - Cái cơ cực bần hàn là hậu QUẢ của những ngày xưa Dần đã tạo nguyên NHÂN.

 - Chủ nợ là ông Bái và hình như là cả vợ con ông Bái.

 Ngày xưa vay, bây giờ trả. Chẳng tại ai, tất cả tại mình.

 Nghĩ đến đó, Dần vơi đi nỗi khổ, bớt oán thán hận thù, rồi lan man nảy sinh ra những nghi tình:

- Tôi là ai? Từ đâu tới? Nợ ở kiếp nào? Nay đã trả đuợc bao nhiêu? - Và xin nguyện, nếu chưa xong, thì xin trả cho xong.

 Cám ơn ông Bái, nguời đánh thức Dần. Người cảnh tỉnh Dần bớt ngu muội vô minh, cứ ôm giả mà chấp là có thật, để rồi đau khổ.

 Thì ra sự có mặt ở trần gian này, chỉ là sự kiện ràng buộc nhau qua cái nghiệp phù sinh vay trả.

 Qua ông Bái, Dần đang có cơ hội trả dần đi những món nợ mà Dần không biết, và nhờ đó thấu hiểu đời là một cuộc chơi phù phiếm ngắn dài, tùy theo lẽ bất biến vô thường của Trời và Đất.

 Thằng Việt, dù cưu mang chín tháng muời ngày, chẳng phải của Dần. Cái tai biến liệt nhẹ nửa người, là lời cảnh tỉnh…. Tất cả là trả nghiệp.

 Dần nghe lòng nhẹ nhõm , trống không kỳ lạ.

 Gác lại mọi thứ, Dần lặng im ngồi xuống hít thở nhẹ nhàng. Dần mơ màng như đang được mẹ ôm trong tay với lời hát ru buồn:

 

  “Lênh đênh qua cửa (i a) thần phù.

 Khéo tu thì nổi (i a), vụng tu thì (à) chìm.”

 

 Nguyễn thị Mắt Nâu


Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn